EQ คืออะไร ทำไมสำคัญกว่า IQ ในที่ทำงาน

EQ คืออะไร และทำไมมันสำคัญกว่า IQ ในที่ทำงาน

EQ หรือความฉลาดทางอารมณ์ คือเหตุผลที่บางคนเรียนเก่งมาก แต่พอเข้าทำงานจริงกลับทำงานร่วมกับคนอื่นได้ยาก ขณะที่บางคนเกรดไม่ได้โดดเด่น แต่กลับเป็นคนที่ทีมไว้ใจที่สุดและก้าวขึ้นเป็นผู้นำได้เร็ว ความต่างนี้ไม่ได้อยู่ที่ความฉลาดทางสติปัญญา บทความนี้ชวนมาดูว่า EQ คืออะไร ต่างจาก IQ อย่างไร และเราจะเริ่มฝึกได้อย่างไร

EQ คืออะไร และต่างจาก IQ อย่างไร?

IQ คือความสามารถในการประมวลผลข้อมูล แก้โจทย์ และคิดวิเคราะห์ ส่วน EQ คือความสามารถในการรับรู้อารมณ์ของตัวเอง จัดการอารมณ์นั้นอย่างเหมาะสม และเข้าใจว่าคนรอบข้างกำลังรู้สึกอย่างไร
คนที่ EQ สูงไม่ได้แปลว่าใจดีตลอดเวลาหรือไม่เคยโกรธ แต่หมายถึงรู้ตัวว่ากำลังโกรธ และเลือกได้ว่าจะแสดงออกอย่างไรให้เหมาะกับสถานการณ์ แทนที่จะปล่อยให้อารมณ์เป็นตัวกำหนดคำพูดหรือการตัดสินใจ

ทำไม EQ จึงสำคัญกว่า IQ ในที่ทำงาน?

เพราะงานส่วนใหญ่ต้องทำร่วมกับคน และ IQ อย่างเดียวไม่ได้ทำให้คนอื่นอยากทำงานด้วย หลายองค์กรยังคัดคนจากเกรด ใบรับรอง และผลสอบ แต่งานวิจัยด้านจิตวิทยาองค์กรหลายชิ้นชี้ไปในทางเดียวกันว่า คนที่ประสบความสำเร็จในที่ทำงานระยะยาว มักเป็นคนที่จัดการอารมณ์ตัวเองได้ดีและเข้าใจคนรอบข้างได้แม่นยำ

ลองนึกถึงคนหนึ่งในทีมที่เก่งที่สุด แก้ปัญหายากได้เร็วกว่าใคร แต่ทุกครั้งที่มีคนเสนอไอเดียในที่ประชุม เขามักพูดแทรกว่าวิธีนี้ไม่มีทางได้ผล ทั้งที่ยังฟังไม่จบ ทีมจึงค่อยๆ หยุดเสนอไอเดียต่อหน้าเขา เขายังเก่งเหมือนเดิม แต่คุณค่าที่สร้างให้ทีมกลับลดลง เพราะทีมไม่กล้าคิดต่างต่อหน้าเขาอีก

ทีมที่มีหัวหน้า EQ สูงมักกล้าพูดปัญหาตั้งแต่เนิ่นๆ ส่วนทีมที่ขาด EQ มักเงียบไว้ก่อน จนปัญหาเล็กสะสมเป็นปัญหาใหญ่ IQ อาจพาคนไปถึงจุดหนึ่งได้เร็ว แต่ EQ พาไปได้ไกลกว่า และทำให้คนอื่นอยากเดินไปด้วยกัน

ทั้งนี้ IQ ยังสำคัญอยู่ เพียงแต่ไม่พอสำหรับการทำงานร่วมกับคนอื่นในระยะยาว สองอย่างนี้ต้องไปด้วยกัน

EQ ในที่ทำงานเป็นอย่างไร?

สถานการณ์ที่ต้องใช้ EQ เกิดขึ้นทุกวัน ตั้งแต่หัวหน้าที่ต้องแจ้งข่าวไม่ดีโดยไม่ทำให้ลูกทีมรู้สึกด้อยค่า เพื่อนร่วมงานที่ต้องขอความช่วยเหลือโดยไม่ทำให้อีกฝ่ายรู้สึกถูกเอาเปรียบ ไปจนถึงการรับฟังคำวิจารณ์งานของตัวเองโดยไม่ตั้งการ์ด

เรื่องเหล่านี้ไม่มีสูตรตายตัวแบบโจทย์คณิตศาสตร์ ต้องอาศัยการอ่านสถานการณ์ อ่านคน และปรับตัวตามบริบท ซึ่งเป็นทักษะที่ฝึกได้ ไม่ใช่พรสวรรค์ที่มีมาแต่เกิด

ลองนึกภาพเพื่อนร่วมทีมสองคนที่เห็นเพื่อนอีกคนตอบแชตสั้นลงกว่าปกติ คนหนึ่งคิดว่าคงงานเยอะแล้วทำงานต่อ อีกคนทักไปถามสั้นๆ ว่าวันนี้เป็นอะไรไหม มีอะไรให้ช่วยหรือเปล่า ประโยคนี้อาจไม่เปลี่ยนอะไรในวันนั้น แต่เมื่อสะสมไปเรื่อยๆ คนแรกจะเป็นแค่เพื่อนร่วมงาน ขณะที่คนหลังกลายเป็นคนที่ทีมไว้ใจและอยากทำงานด้วยในระยะยาว

เริ่มฝึก EQ ได้อย่างไร?

เริ่มจากรู้จักอารมณ์ของตัวเองก่อน ระหว่างวันให้หยุดถามตัวเองสักสิบวินาทีว่าตอนนี้รู้สึกอะไรอยู่

หลายคนรู้แค่ว่าเหนื่อยหรือหงุดหงิด แต่ไม่ได้แยกว่าเพราะอะไร อารมณ์จึงมักหลุดออกมาในจังหวะที่ไม่เหมาะ เผลอพูดแรงใส่เพื่อนร่วมงานทั้งที่จริงหงุดหงิดเรื่องอื่น หรือเก็บไว้จนวันหนึ่งระเบิดออกมาพร้อมกัน การหยุดสังเกตสั้นๆ ช่วยให้จับสัญญาณอารมณ์ได้ก่อนที่มันจะควบคุมพฤติกรรมแทนเรา

จากนั้นจึงฝึกอ่านอารมณ์คนอื่นให้แม่นขึ้น ไม่ใช่การเดาใจไปเอง แต่สังเกตสัญญาณเล็กๆ อย่างน้ำเสียงที่เปลี่ยนไป จังหวะการตอบที่ช้าลง หรือคำตอบที่สั้นกว่าที่เคย

คำถามที่พบบ่อย

EQ คืออะไร?
EQ หรือความฉลาดทางอารมณ์ คือความสามารถในการรับรู้และจัดการอารมณ์ของตัวเอง และเข้าใจอารมณ์ของคนรอบข้าง

EQ กับ IQ อะไรสำคัญกว่าในที่ทำงาน?
สำคัญทั้งคู่ IQ ช่วยให้แก้โจทย์ได้เร็ว ส่วน EQ ช่วยให้ทำงานร่วมกับคนอื่นได้ดีและได้รับความไว้วางใจในระยะยาว

EQ ฝึกได้ไหม?
ฝึกได้ เริ่มจากหยุดถามตัวเองระหว่างวันว่ากำลังรู้สึกอะไร แล้วค่อยฝึกสังเกตสัญญาณอารมณ์ของคนรอบข้าง

สรุป

ความฉลาดทางสติปัญญาอาจพาคุณเข้าประตูองค์กรได้ แต่ความฉลาดทางอารมณ์จะพาคุณไปถึงตำแหน่งที่คนอื่นอยากให้คุณอยู่ตรงนั้นจริงๆ ถ้าอ่านจบแล้วอยากสังเกตอารมณ์ตัวเองสักครั้งก่อนเข้าประชุมครั้งหน้า นั่นคือจุดเริ่มต้นเล็กๆ ของ Miracle ในตัวคุณค่ะ

การเข้าใจอารมณ์ทั้งของตัวเองและของคนรอบข้างเป็นหัวใจทั้งในทีมและในครอบครัว Miracle Life Coach ร่วมเดินทางกับองค์กรและครอบครัว ผ่านงานอบรมพัฒนา Soft Skills การโค้ช และการจัดทำธรรมนูญครอบครัว โดยโค้ชใหญ่ (จันทนา เชาวน์วิจิตร) และโค้ชฉัตร (ร่มฉัตร พัฒนศิริ บุญเจริญ)
สำหรับองค์กรที่อยากพัฒนา EQ ให้หัวหน้าและทีม ดูรายละเอียดหลักสูตร Emotional Intelligence in Action พลังความฉลาดทางอารมณ์สู่ความสำเร็จ และ Discovering the Leader Within ค้นพบผู้นำในตัวคุณ หรือหากอยากชวนทีมหรือครอบครัวของคุณมาเรียนรู้ร่วมกัน

พูดคุยกับเราได้ที่ 📱 💬 084 943 1133 | 🌐 https://miraclelifecoach.pro/